Begin jaren negentig namen buitenlandse wetenschappers het voortouw in het gebruik van hechtdraadankers voor het repareren van structuren zoals de rotator cuff onder artroscopie. De theorie is gebaseerd op het principe van ondersteuning door een ondergronds "zinkend object" in Zuid-Texas, VS. Hierbij wordt een ondergrondse stalen kabel onder een hoek van 45° naar beneden getrokken, waardoor het gebouw stevig vastzit aan het "zinkende object" aan het andere uiteinde van de kabel.
Sportgeneeskunde vindt zijn oorsprong in de orthopedische traumatologie. Het is een multidisciplinaire, fundamentele en klinische toepassing van geneeskunde en sport. Het doel is om maximaal functioneel herstel te bereiken met minimale trauma, waarbij onder andere meniscusletsel, kruisbandletsel, rotator cuff-scheur, schouderdislocatie, instabiliteit en SLAP-letsel binnen het behandelingsgebied van de sportgeneeskunde vallen.
Een anker is een medisch hulpmiddel dat veelvuldig wordt gebruikt in de sportgeneeskunde en orthopedische chirurgie. Het wordt voornamelijk gebruikt om zacht weefsel (zoals pezen, ligamenten, enz.) aan botten te bevestigen om weefselgenezing en herstel te bevorderen. Ankers zijn meestal gemaakt van biocompatibele materialen om veiligheid en stabiliteit in het lichaam te garanderen.
Volgens de materiaalclassificatie van ankers zijn er twee hoofdcategorieën: niet-biologisch afbreekbare ankers en biologisch afbreekbare ankers.
De belangrijkste materialen voor niet-biologisch afbreekbare ankers zijn titanium, nikkel-titaniumlegering, roestvrij staal, titanium en poly-L-melkzuur; de meeste hechtdraadankers die in de klinische praktijk worden gebruikt, zijn gemaakt van metalen materialen, die als voordelen hebben een goede fixatiekracht, gemakkelijke implantatie en eenvoudige röntgenologische beoordeling.
De belangrijkste materialen van biologisch afbreekbare ankers zijn poly-D-melkzuur, poly-L-melkzuur, polyglycolzuur, enzovoort. In vergelijking met niet-biologisch afbreekbare ankers zijn biologisch afbreekbare ankers gemakkelijk te vervangen, hebben ze weinig invloed op de beeldvorming en zijn ze absorbeerbaar. Ze kunnen ook voor kinderen worden gebruikt.
Belangrijkste materialen van ankers
1. Metalen ankers
• Materialen: Voornamelijk metalen materialen zoals titaniumlegering.
• Kenmerken: Sterk en duurzaam, zorgt voor een stabiele fixatie. Er kunnen echter beeldartefacten optreden en er bestaat een risico dat het losraakt.
2. Absorbeerbare ankers
• Materialen: absorbeerbare materialen zoals polymelkzuur (PLLA).
• Kenmerken: Wordt geleidelijk in het lichaam afgebroken, waardoor geen tweede operatie nodig is voor verwijdering. De afbraaksnelheid kan echter instabiel zijn en de fixatiekracht kan in de loop der tijd afnemen.
3. Polyetheretherketon (PEEK) ankers
• Materialen: hoogwaardige polymeren zoals polyetheretherketon.
• Kenmerken: Biedt een hogere nagelsterkte en betere mechanische eigenschappen, terwijl het een goede biocompatibiliteit en ideale postoperatieve beeldvormingseffecten heeft.
4. Ankers voor alle hechtdraden
• Samenstelling: Hoofdzakelijk samengesteld uit een inbrenger, een anker en een hechtdraad.
• Kenmerken: Zeer klein van formaat, zachte textuur, geschikt voor situaties waarbij er sprake is van botverlies of waar de implantatieplaats beperkt is.
Op basis van de ontwerpkenmerken kunnen ankers in twee categorieën worden verdeeld: geknoopte ankers en knooploze (zoals volledig hechtdraad) ankers:
1. Geknoopte ankers
Geknoopte ankers zijn traditionele ankertypes, gekenmerkt door een stuk hechtdraad dat aan het uiteinde van het anker is bevestigd. De arts moet de hechtdraad met een naald door het zachte weefsel halen en een knoop leggen om het zachte weefsel aan het anker, oftewel het botoppervlak, te bevestigen.
• Materiaal: Knoopankers worden meestal gemaakt van niet-absorbeerbare materialen (zoals titaniumlegering) of absorbeerbare materialen (zoals polymelkzuur).
• Werkingsmechanisme: Het anker wordt met behulp van draden of expansievleugels in het bot vastgezet, terwijl de hechtdraad wordt gebruikt om het zachte weefsel met het anker te verbinden. Na het leggen van de knoop ontstaat een stabiele fixatie.
• Voordelen en nadelen: Het voordeel van geknoopte ankers is dat de fixatie betrouwbaar is en geschikt voor diverse weke-delenletsels. Het knopen kan echter de complexiteit en de duur van de operatie verhogen, en de aanwezigheid van de knoop kan leiden tot lokale spanningsconcentratie, waardoor het risico op het breken van de hechtdraad of het losraken van het anker toeneemt.
2. Knooploze ankers
Knooploze ankers, met name volledig uit hechtdraden bestaande ankers, zijn een nieuw type anker dat de afgelopen jaren is ontwikkeld. Kenmerkend is dat het anker volledig uit hechtdraden bestaat, waardoor fixatie van zacht weefsel mogelijk is zonder knopen te hoeven leggen.
• Materialen: Volledige hechtdraadankers maken meestal gebruik van zachte en sterke hechtdraden, zoals vezels van polyethyleen met een ultrahoge moleculaire massa (UHMWPE).
• Werkingsmechanisme: Volledige hechtdraadankers kunnen dankzij hun speciale hechtdraadstructuur en implantatiemethode direct in het botweefsel worden verankerd, waarbij de spanning van de hechtdraad het zachte weefsel stevig aan het botoppervlak fixeert. Omdat er geen knopen hoeven te worden gelegd, worden de complexiteit en de duur van de operatie verminderd, evenals het risico op breuk van de hechtdraad en losraken van het anker.
• Voordelen en nadelen: De voordelen van volledig hechtdraadankers zijn de eenvoudige chirurgische ingreep, de betrouwbare fixatie en de geringe schade aan het weke weefsel. Vanwege de speciale structuur stellen ze echter hoge eisen aan de chirurgische techniek en de implantatielocatie. Bovendien kunnen volledig hechtdraadankers relatief duur zijn, wat de financiële last voor patiënten verhoogt.
Ankers worden veelvuldig gebruikt bij diverse sportgeneeskundige ingrepen, zoals rotator cuff-reparatie, peesfixatie, ligamentreconstructie, enz. Hieronder volgt een inleiding tot de chirurgische toepassing van ankers, met rotator cuff-reparatie als voorbeeld:
• Chirurgische stappen: Eerst reinigt en prepareert de arts de plek van de rotator cuff-blessure; vervolgens implanteert hij het anker op de juiste positie; daarna gebruikt hij hechtingen om het rotator cuff-weefsel aan het anker te bevestigen; tot slot hecht en verbindt hij de wond.
• Chirurgisch effect: Door de fixatie met het anker kunnen de stabiliteit en functie van het rotator cuff-weefsel worden hersteld, wat het herstel van de patiënt bevordert.
Voordelen, nadelen en voorzorgsmaatregelen bij het gebruik van ankers
Voordelen
• Biedt stabiele fixatie.
• Toepasbaar bij diverse soorten letsel aan zacht weefsel.
• Sommige ankers zijn oplosbaar en vereisen geen tweede operatie voor verwijdering.
Nadelen
• Metalen ankers kunnen beeldartefacten veroorzaken.
• De afbraaksnelheid van resorbeerbare ankers kan instabiel zijn.
• Er bestaat een risico op losraken van het anker of breken van de hechtdraad.
Sportmedische ankers kunnen worden gebruikt bij de volgende operaties:
1. Terugkerende laterale epicondylitis (tenniselleboog) die meerdere keren niet effectief is behandeld: Wanneer conservatieve behandeling niet effectief is, kan voor een chirurgische ingreep worden gekozen. Hierbij kan een anker worden gebruikt om het aanhechtingspunt van de radiale extensor carpi brevis opnieuw te verbinden met de laterale epicondyl van de humerus.
2. Distale bicepspeesruptuur: Scheuren veroorzaakt door een abnormale bewegingsvrijheid, tractie, impact, enz. kunnen worden behandeld met draadankers. Twee ankers worden in de tuberositas radii geplaatst en de draad aan het uiteinde wordt aan de bicepspeesstomp gehecht.
3. Ruptuur van de collaterale ligamenten van de elleboog: Een posterieure dislocatie van de elleboog gaat vaak gepaard met letsel aan de collaterale ligamenten van de elleboog, met name aan de voorste bundel. Bij letsel aan de collaterale ligamenten van de elleboog geven steeds meer artsen de voorkeur aan een vroege chirurgische behandeling. De draadankermethode wordt gebruikt om het botoppervlak waar het ligament aanhecht, op te ruwen. Na het afnemen van bloed wordt het anker in het botoppervlak geschroefd waar het ligament aanhecht. De gevlochten draad aan het uiteinde van de nagel wordt gebruikt om het ligamentuiteinde te vlechten en aan te spannen, of om het ligament met een naald te repareren.
4. Fractuur van het onderste aanhechtingspunt van de kruisband: Een avulsiefractuur van het tibiale aanhechtingspunt van de voorste kruisband (ACL) is een speciaal type ACL-letsel en moet vroegtijdig worden behandeld. De draadankertechniek heeft een breed indicatiebereik en is niet beperkt door de grootte van het fractuurfragment. Intraoperatieve fluoroscopie is niet nodig om de richting van de schroef aan te passen. De ingreep is relatief eenvoudig en de operatietijd is navenant korter.
5. Patella-instabiliteit: veroorzaakt door anatomische botafwijkingen en onvoldoende fixatie door zacht weefsel. De meeste deskundigen pleiten voor een actieve chirurgische behandeling met behulp van draadankers.
6. Fractuur van de onderste pool van de patella: De draadankertechniek kan worden gebruikt om een fractuur van de onderste pool van de patella te behandelen. Door de fractuur van de onderste pool van de patella te fixeren en het patellaligament te hechten, kan de integriteit van het knie-extensormechanisme worden hersteld en de effectieve fysiologische lengte van het knie-extensormechanisme behouden blijven.
7. Geschikt voor het verbinden en fixeren van botten en zacht weefsel bij operaties aan de knie, wervelkolom, schouder, elleboog, enkel, voet, pols en hand: Het anker heeft een gegolfd schroefdraadontwerp, waardoor het gemakkelijk te implanteren is en een sterkere uittrekweerstand biedt. Het is geschikt voor operaties in diverse lichaamsdelen.
Voorzorgsmaatregelen
• De botconditie van de patiënt en de anatomische structuur van het operatiegebied moeten vóór de operatie volledig worden beoordeeld.
• Selecteer het juiste ankertype en de juiste specificaties om het gewenste chirurgische effect te garanderen.
• Na de operatie moeten passende revalidatieoefeningen worden uitgevoerd om weefselherstel te bevorderen en de functie te herstellen.
Samenvattend spelen ankers een belangrijke rol in de sportgeneeskunde. Door het juiste type en de juiste specificaties voor ankers te kiezen en de juiste chirurgische stappen en voorzorgsmaatregelen te volgen, kan het chirurgische resultaat worden gewaarborgd en het herstel van de patiënt worden bevorderd.
Geplaatst op: 17 december 2024
